Κειμενα

Κείμενα

Η απειλή Τραμπ να καταστρέψει πολιτιστικούς χώρους του Ιράν είναι ένα ιστορικό λάθος

Παρασκευή, 10 Ιανουαρίου 2020

Η απειλή Τραμπ να καταστρέψει πολιτιστικούς χώρους του Ιράν είναι ένα ιστορικό λάθος (Photo: istockphoto.com)

Του David J. Wasserstein*
Πηγή κειμένου: The Conversation
Μετάφραση/Επιμέλεια: Σωτήρης Ζιώμας

Πρόσεχε με ποιους κάνεις παρέα.

Σε μια απειλή που εξέδωσε στο Twitter στις 4 Ιανουαρίου, ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι είναι έτοιμος να «ΧΤΥΠΗΣΕΙ ΠΟΛΥ ΓΡΗΓΟΡΑ ΚΑΙ ΠΟΛΥ ΣΚΛΗΡΑ» σημαντικούς πολιτιστικούς στόχους στο Ιράν που πρέπει να ανταποδώσει η χώρα για τη δολοφονία του κορυφαίου υποστράτηγου από τους Αμερικανούς.

Ως ιστορικός που έχει γράψει για τις μεσαιωνικές ισλαμικές ρίζες της οργάνωσης του Ισλαμικού Κράτους, μπορώ να σας πω ότι με το να απειλεί την πολιτιστική κληρονομιά του Ιράν, ο Τραμπ βάζει τον εαυτό του στην παρέα μερικών αποκρουστικών προσωπικοτήτων.

Θαύματα που χάθηκαν


Το κλαμπ των βαρβάρων της ιστορίας περιλαμβάνει τον ρουμάνο δικτάτορα, Νικολάε Τσαουσέσκου, που σχεδίασε την καταστροφή χιλιάδων γραφικών χωριών και εκκλησιών της χώρας του προτού καθαιρεθεί και εκτελεστεί το 1989.

Μόλις λίγες μέρες μετά το ξέσπασμα του πολέμου το 1914, γερμανοί στρατιώτες έκαψαν ολοσχερώς την εκατοντάδων χρόνων βιβλιοθήκη του Λέουβεν στο ουδέτερο Βέλγιο, μαζί με τη μοναδική συλλογή βιβλίων και χειρογράφων της. Οι Βέλγοι, με τη βοήθεια των Αμερικανών, ξανά έχτισαν τη βιβλιοθήκη - μόνο που κάηκε ολοσχερώς για δεύτερη φορά 26 χρόνια μετά από τους Ναζί.

Ο αρχηγός των Ναζί, Αδόλφος Χίτλερ, ήθελε να κατεδαφίσει τα αξιοθέατα του Παρισιού καθώς ο Β' Παγκόσμιος Πόλεμος έφτανε προς το τέλος του - ένα πεπρωμένο που απλά αποφεύχθηκε επειδή οι στρατιώτες του αρνήθηκαν να εκτελέσουν τις διαταγές.

Πιο πρόσφατα, οι Ταλιμπάν ανατίναξαν τα φημισμένα Αγάλματα του Βούδα της κοιλάδας του Μπαμιγιάν στο Αφγανιστάν και η οργάνωση του Ισλαμικού Κράτους κατέστρεψαν τις αρχαίες πόλεις της Χάτρας και της Παλμύρας, μαζί με μεγάλο τμήμα της Μοσούλης, συμπεριλαμβανομένου του -900 ετών- Τζαμιού Αλ Νούρι.

Κανένα από αυτά τα μνημεία δεν στοχοποιήθηκε για στρατιωτικούς λόγους. Όλες οι επιθέσεις ήταν απρόκλητες, σκοπεύοντας στην καταστροφή της πολιτιστικής και καλλιτεχνικής κληρονομιάς της ανθρωπότητας.

Μια πλούσια ιστορία


Το Ιράν φιλοξενεί περισσότερα από 20 μνημεία Πολιτιστικής Κληρονομιάς που ορίστηκαν από τον πολιτιστικό φορέα των Ηνωμένων Εθνών, την UNESCO, μεταξύ αυτών τα ερείπια της Περσέπολης που χρονολογούνται από τον 6ο αιώνα π.Χ.

Ο Τραμπ δεν διευκρίνισε ποιες τοποθεσίες έβαζε στο στόχαστρο, παρά δήλωσε σε tweet ότι 52 ιρανικές θέσεις έχουν στοχευτεί περιλαμβάνοντας «ορισμένες εκ των οποίων πολύ υψηλού επιπέδου και σημαντικές για το Ιράν και τον ιρανικό πολιτισμό».


Έκτοτε, επέτεινε την προσοχή στην απειλή, λέγοντας στους δημοσιογράφους: «Αυτοί έχουν δικαίωμα να σκοτώνουν υπηκόους μας. Έχουν δικαίωμα να βασανίζουν και να σακατεύουν ανθρώπους μας. Έχουν δικαίωμα να βάζουν βόμβες και να ανατινάζουν τους δικούς μας. Κι εμείς δεν έχουμε δικαίωμα να αγγίξουμε τους πολιτιστικούς τους χώρους; Δεν πάει έτσι».

Η UNESCO απάντησε υπενθυμίζοντας στις Ηνωμένες Πολιτείες ότι δεσμεύεται από δύο συνθήκες, η μία από τις οποίες προβλέπει ότι οι υπογράφοντες δεν πρέπει να λάβουν «σκόπιμα μέτρα που μπορεί να βλάψουν άμεσα ή έμμεσα την πολιτιστική και φυσική κληρονομιά» άλλου συμβαλλόμενου μέρους. Το Ηνωμένο Βασίλειο, ένας παραδοσιακός σύμμαχος της Ουάσινγκτον, ομοίως κράτησε αποστάσεις από τα σχόλια του Τραμπ δείχνοντας προς τις διεθνείς συμβάσεις. Στις 6 Ιανουαρίου, ο υπουργός Άμυνας του Τραμπ, Μαρκ Έσπερ, εξέδωσε ανακοίνωση που διαφωνούσε με τον πρόεδρο, λέγοντας ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα «ακολουθήσουν το δίκαιο των ένοπλων συγκρούσεων». Πιεζόμενος εάν αυτό σήμαινε καμία επίθεση σε πολιτιστικούς χώρους, ο Έσπερ επανέλαβε: «Είναι το δίκαιο των ένοπλων συγκρούσεων».

Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Τζαβάντ Σαρίφ, υπονόησε ότι τέτοιοι βομβαρδισμοί θα ισοδυναμούσαν με ένα έγκλημα πολέμου.


Μετά την Ιρανική Επανάσταση του 1979, ορισμένοι ανησύχησαν μήπως το νέο καθεστώς θα ήταν εχθρικό στη μελέτη του προ-ισλαμικού, ακόμα και προ-επαναστατικού, παρελθόντος της χώρας. Τέτοιοι λόγοι ανησυχίας δεν ήταν απαραίτητοι. Οι ιρανικές ακαδημαϊκές γνώσεις συνεχίστηκαν υπό το νέο καθεστώς κι ακμάζουν μέχρι και σήμερα.

Πριν από δύο χρόνια, όταν κάηκε η Νοτρ Νταμ, ο Ζαρίφ τουίταρε: «Λυπάμαι που η Νοτρ Νταμ - αυτό το εμβληματικό μνημείο αφιερωμένο στη λατρεία του μοναδκού μας Θεού που μας έφερε όλους πιο κοντά μέσω του λογοτεχνικού αριστουργήματος του Ουγκό - καταστράφηκε μερικώς αφότου στάθηκε όρθιο μετά από πολέμους και επαναστάσεις για 800 χρόνια».

Δύο χιλιάδες χρόνια πριν, ο μεγάλος ρωμαίος ιστορικός Τάκιτος έβαλε τα ακόλουθα λόγια στο στόμα ενός ηρωικού ηγέτη της βρετανικής αντίστασης στην ισχύ της αυτοκρατορικής Ρώμης: «Δημιουργούν έρημο και την αποκαλούν ειρήνη».

Ο κόσμος έφτασε στο σημείο να περιμένει βαρβαρότητα από τα tweet του Τραμπ, αλλά η βαρβαρότητα κατά τη διάρκεια της μάχης είναι άλλο πράγμα. Ο βίαιος λόγος είναι οδυνηρός, αλλά τουλάχιστον αφήνει άθικτα τα μνημεία του παρελθόντος.

*Ο David J. Wasserstein είναι Καθηγητής Ιστορίας και Εβραϊκών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο του Βάντερμπιτ.

Don't Miss
© Copyright Non Paper 2019 | All rights reserved
made with by templateszoo